Archiwum wpisów
Kalendarz
Czerwiec 2011
P W Ś C P S N
« Maj   Lip »
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930  

17 czerwca 2011 roku odbyło się szóste spotkanie NFZ (Naukowo-Fantastycznego Zespołu). Mówiono o wampirach w literaturze.

 

Obraz Philipa Burne-Jonesa zatytułowany Wampir  Bram Stoker (1847-1912)

Postać wampira na kartach książek zagościła dzięki Irlandczykowi Bramowi Stokerowi, który w 1897 roku wydał powieść zatytułowaną Dracula, opisującą zmagania grupy ochotników z demonicznym hrabią  rodem z Transylwanii. Przedstawiona tam wizja wampira jest bardzo sugestywna, a do jej przetrwania przyczyniły się liczne ekranizacje. Poniżej lista najważniejszych:

  • 1922: Nosferatu – symfonia grozy (Nosferatu – eine Symphonie des Grauens), reżyseria Friedrich Wilhelm Murnau (1888-1931). Rolę tytułowego Nosferatu, który był odpowiednikiem powieściowego Draculi odtwarzał Max Schreck (1879-1936). Fabuła filmu została lekko zmodyfikowana ze względu na problemy z prawami autorskimi. Jest to jeden z najważniejszych filmów niemieckiego ekspresjonizmu i jeden z pierwszych horrorów w historii kina.
  • 1931: Dracula (Dracula), reżyseria Tod Browning (1880-1962). Rolę tytułową odtwarzał Béla Lugosi (1882-1956). Stworzony przez niego wizerunek wampira był wykorzystywany później przez innych filmowców. Pojawił się również w komiksach, książkach dla młodzieży czy nawet bajkach dla dzieci.
  • 1931: Dracula (Drácula), reżyseria George Melford (1877-1961). Jest to hiszpańskojęzyczna wersja filmu Toda Browninga z Carlosem Villaríasem (1892-1976) w roli tytułowej. Fabuła jest niemal identyczna jak w wersji anglojęzycznej, ale film wzbogacony jest o dodatkowe sceny, co sprawia, że jego czas wynosi 104 minuty, podczas gdy wersja z Bélą Lugosim trwa tylko 75 minut. Oba filmy powstawały w amerykańskim studio Unversal Pictures, niemal równocześnie. Plotka głosi, że film  Browninga kręcony był w dzień a Melforda w nocy.
  • 1958: Dracula (Horror of Dracula), reżyseria Terence Fisher (1904-1980). W roli głównej wystąpił, znany współczesnej publiczności jako Saruman z ekranizacji Władcy Pierścieni Petera Jacksona, Christopher Lee (ur. 1922). Film powstał w brytyjskim studio Hammer, znanym z serii horrorów, którą zapoczątkował właśnie obraz Dracula. Spośród wszystkich filmów o wampirze z Transylwanii, jakie stworzyła angielska wytwórnia, ten jest najwierniejszy swemu literackiemu pierwowzorowi. Na rynku amerykańskim ukazał się on pod tytułem Horror of Dracula. Zmiana wynikała z obaw dystrybutorów, iż film Fishera mógłby być mylony z klasykiem Toda Browninga z Bélą Lugosim w roli głównej (1931).
  • 1979: Nosferatu wampir (Nosferatu: Phantom der Nacht), reżyseria Werner Herzog (ur. 1942). Jest to swoisty remake filmu Friedricha Wilhelma Murnaua Nosferatu – symfonia grozy (1922). W postać Nosferatu tym razem wcielił się Klaus Kinski (1926-1991). Mimo inspiracji klasykiem, film różni się bardzo od pierwowzoru. W przedwojennym obrazie Max Schreck stworzył kreację wampira, który jest najbardziej odstręczającym indywiduum, wybrykiem natury. W wersji Herzoga jest on postacią dramatyczną, romantykiem. W filmie wyeksponowano psychologię bohatera. Bezpośrednie skojarzenie z poprzednikiem budzi tylko łysa czaszka postaci kreowanej przez Kinskiego.
  • 1992: Dracula (Bram Stoker’s Dracula), reżyseria Francis Ford Coppola (ur. 1939). Rolę tytułową tym razem odtwarzał Gary Oldman (ur. 1958). Jak wskazuje sam tytuł  (Bram Stoker’s Dracula), jest to jak dotąd najwierniejsza ekranizacja powieści irlandzkiego pisarza. Warto przypomnieć, że obraz otrzymał trzy Oscary, a muzykę do niego skomponował Wojciech Kilar (ur. 1932).
  • 1995: Dracula – wampiry bez zębów (Dracula: Dead and Loving it), reżyseria Mel Brooks (ur. 1926). Jest to amerykańsko-francuska parodia Draculi Francisa Forda Coppoli. W rolę czarującego, choć raczej dziwnego hrabiego, który – oczywiście – okazuje się wampirem wcielił się Leslie Nielsen (1926-2010), a sam reżyser zagrał doktora Van Helsinga.
  • 2000: Cień wampira (Shadow of the Vampire), reżyseria Edmund Elias Merhige (ur. 1964). Ten fabularny film przedstawia proces powstawania klasyka Nosferatu – symfonia grozy (1922). Zamysł przedstawionej historii opiera się na autentycznym przekonaniu ówczesnej opinii publicznej, że Max Schreck, odtwórca roli Nosferatu, rzeczywiście był wampirem. W rolę reżysera Friedricha Wilhelma Murnaua wcielił się John Malkovich (ur. 1953). Jako Max Schreck wystąpił Willem Dafoe (ur. 1955).
  • 2002: Drakula: stronice z pamiętnika dziewicy (Dracula: Pages from a Virgin’s Diary), reżyseria Guy Maddin (ur. 1956). W odróżnieniu od innych ekranizacji tej powieści, film, zrealizowany na potrzeby kanadyjskiej telewizji, ma formę baletu i jest pozbawiony dialogów, co można odczytać jako swego rodzaju ukłon w stronę niemego obrazu Friedricha Wilhelma Murnaua Nosferatu – symfonia grozy (1922). W rolę Draculi wcielił się Wei-Qiang Zhang.

Jeśli chodzi o inną literaturę z wampirami w roli głównej, to wymienić trzeba na pewno:

  • cykl Kroniki wampirów autorstwa Anne Rice. W tym miejscu należy wspomnieć o genialnej ekranizacji  Wywiadu z wampirem w reżyserii Neila Jordana (1994)Bradem PittemTomem Cruisem w rolach głównych. Dwie nominacje do Oscara.
  • cykl Patroli / Straży (w zależności od tłumaczenia) Siergieja Łukjanienki.
  • cykl Nekroskop Briana Lumlaya.
  • cykl Zmierzch Stephenie Meyer.

W Polsce o wampirach pisali między innymi Andrzej Sapkowski w sadze o wiedźminie (Regis – wampir-alkoholik), Jacek Piekara cyklu inkwizytorskim, Andrzej Pilipiuk Wampirze z M-3 oraz w trylogii: Kuzynki, Księżniczka, Dziedziczki Magdalena Kozak w cyklu Wampiry w ABW (Nocarz, Renegat, Nikt).

W tym miejscu warto również wspomnieć o klasyce literatury dziecięcej, czyli o Gospodzie pod Upiorkiem Stanisława Pagaczewskiego.

Źródło zdjęć: Wikipedia

NFZ - spotkanie szóste

 

Najbliższe spotkanie NFZ
odbędzie się 9 września 2011 roku
o godzinie 17:12

KOŃCA ŚWIATA NIE BĘDZIE
– FANTASTYCZNI ZBAWCY

Możliwość komentowania jest wyłączona.