PostHeaderIcon Nic piękniejszego nad niebo

kopernik 2   Mikołaj Kopernik    mikołaj kopernik 
                                       (
1473 – 1543)   
                                      polski astronom

Urodził się w Toruniu jako czwarte, najmłodsze dziecko zamożnego kupca Mikołaja w domu przy ulicy Świętej Anny 17. Nowo narodzonego ochrzczono w kościele parafialnym Św. Jana. Edukację rozpoczął w Szkole Świętojańskiej od nauki czytania i pisania, rachunków i śpiewu kościelnego, a następnie w klasach wyższych: gramatyki, retoryki, dialektyki, geografii, geometrii i prawdopodobnie nieco astronomii. Latem 1483 roku 10-letniemu Mikołajowi umiera na zarazę ojciec. Odtąd jego wychowaniem i edukację zajął się brat matki, Łukasz Wetzenrode, piastujący rozliczne godności państwowe, a wkrótce wysoki dostojnik kościelny na Warmii. Pod opieką wuja – od 1478 r. biskupa warmińskiego Mikołaj uczy się w szkole katedralnej we Włocławku, która będąc jak gdyby filią Akademii Jagiellońskiej przygotowywała do studiów uniwersyteckich. Jesienią 1491 r. Kopernik przybywa do Krakowa, gdzie rozpoczyna naukę jako jeden z 69 studentów przyjętych na wydział sztuk wyzwolonych Akademii Jagiellońskiej. Czteroletni okres pobytu w Krakowie spędził na słuchaniu wykładów geografii matematycznej i astronomii, arytmetyki i perspektyw, a więc teorii proporcji oraz nauki wyciągania pierwiastków kwadratowych. W 1496 roku Mikołaj przyjmuje w kanonii warmińskiej niższe święcenia kapłańskie. W tym samym roku wyjeżdża do Bolonii aby studiować prawo kanoniczne, mające przysposobić go do administrowania dobrami kościelnymi. Pobyt Kopernika w Bolonii trwał trzy lata. Studiów jurystycznych nie ukończył prawdopodobnie dlatego, że pochłaniało go to, co niosło ze sobą Odrodzenie tak w sensie intelektualnym jak i obyczajowym. Prowadził obserwacje nieba pod kierunkiem sławnego astronoma Dominika Nawary, studiował grekę. W październiku 1497 r. otrzymuje Mikołaj kanonię we Fromborku i aby odbyć praktykę prawa kościelnego przed przystąpieniem do pełnienia swoich obowiązków, wyjeżdża do Rzymu (1500 r.). Po pobycie w wiecznym mieście Kopernik wraca na Warmię, ale nie mając ukończonych studiów prawniczych, myślał o powrocie do Włoch. Zamysł swój zrealizował jeszcze tego samego roku wyjeżdżając do Padwy. Dwuletni pobyt zaowocował odbyciem studiów medycznych, a następnie na uniwersytecie w Ferrarze dnia 31 maja 1503 r. złożeniem egzaminu doktorskiego z prawa kanonicznego. Wróciwszy na Warmię został wciągnięty w wir spraw administracyjnych i politycznych. W latach 1503-1512 mieszkając w Lidzbarku – siedzibie biskupa warmińskiego – bierze udział w niezliczonych naradach i sejmikach, które miały zażegnać konflikty z zakonem krzyżackim. Tłumaczy z greckiego i łaciny oraz prowadzi obserwacje nieba.
Przygotował i rozpowszechnił wśród bliskich i znajomych główne tezy swojej teorii w pracy "Kalendarzyk o hipotezach ruchów niebieskich" stwierdzając:

"(…) Środek Ziemi nie jest środkiem świata, ale jedynie środkiem ciężkości oraz środkiem drogi Księżyca. (…) Wszystkie ruchy planet dają się wytłumaczyć obiegiem wokół Słońca.

(…) Słońce jest nieruchome względem gwiazd stałych"

Po śmierci Łukasza Wetzenrode (1512 r.) przenosi się Kopernik do Olsztyna, gdzie skupia w swoich rękach pełnię władzy: jako sędzia przyjmuje odwołania sądów ławniczych, zarządza dobrami kapitulnymi, osądza chłopów i nadaje im ziemię oraz ściąga z nich czynsze i podatki, ponadto leczy okoliczną ludność i mieszkańców zamku. W latach dwudziestych Kopernik przenosi się do Fromborka. Zamieszkał w jednej z wież obronnych katedry, gdzie też urządził pracownię. Wydał dzieło ekonomiczne "Rozprawa o monecie" – gdzie sformułował znane potem w ekonomii prawo Greshama. Jednak głównym i najważniejszym jego dziełem jest "De revolutionibus orbium coelestium", którego stworzenie zajęło astronomowi przeszło trzydzieści lat życia. Do wydania drukiem przyczynili się: niemiecki matematyk, entuzjasta idei heliocentrycznej Jerzy Joachim Retyk i przyjaciel Kopernika Tiedeman Gize. Drukowany egzemplarz wiekopomnego dzieła ujrzał autor na łożu śmierci i nie był na tyle przytomny by móc je przejrzeć. Umiera 24 maja 1543 roku.

540. rocznicę urodzin astronoma upamiętniamy wystawką książek z naszych zbiorów i innych źródeł.

IMAG0355 IMAG0365 IMAG0362 IMAG0357

Zapraszamy do Biblioteki na Piętrze

Książki z wystawy udostępniamy.

zobacz: O obrotach sfer niebieskich

źródło: http://kopernik.webd.pl/news.php
źródło fot.: http://myvimu.com/exhibit/4000717-mikolaj-kopernik
http://kopernik.webd.pl/articles.php?article_id=22

Możliwość komentowania jest wyłączona.

Archiwum wpisów
Luty 2013
P W Ś C P S N
« Sty   Mar »
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728  
Kategorie