Koziny – jedno miejsce, dwie lokalizacje

W latach 1960-1963 na obszarze Kozin pojawiły się wielorodzinne bloki mieszkalne. Wybudowane osiedle nosiło nazwę 15-lecia PRL, ale nigdy nie trafiła ona do obiegu. To właśnie tu, na parterze czterokondygnacyjnego bloku mieszkalnego przy ul. Ossowskiego 4, wśród innych instytucji, głównie o charakterze handlowym i usługowym, zorganizowano 4 Rejonową Bibliotekę Publiczną dla Dorosłych, (na początku 30 Rejonowa Wypożyczalnia Książek dla Dorosłych). Działalność na rzecz czytelników rozpoczęła 11 maja 1963 r. W tym czasie osiedle zamieszkiwała duża grupa lekarzy, plastyków, aktorów, pisarzy. W miarę powstających bloków przybywało rodzin z kręgów robotniczych. Przekrój środowiska odzwierciedlał się w zarejestrowanych czytelnikach biblioteki. Rozwój placówki – rozrastający się księgozbiór – spowodował, że w ciągu dwudziestu lat pomieszczenia biblioteki okazały się niewystarczające. Dlatego z nadzieją na lepsze warunki pracy i działalności przyjęto decyzje o zmianie lokalu. Na parter wieżowca przy ul. Ossowskiego 2 (tuż obok poprzedniego miejsca) biblioteka przeniosła się w marcu 1982 r. zwalniając pomieszczenia dla biblioteki dziecięcej ze Złotna. Uroczyste otwarcie nastąpiło 5 kwietnia 1982 r

 Stanowisko pracy w biblioteceBibliotekarki przy pracy

Warto zaznaczyć, że była to pierwsza w dzielnicy biblioteka przystosowana do przyjęcia osób niepełnosprawnych, poruszających się na wózkach inwalidzkich.

W ciągu 30 lat działalności placówką kierowały: Mirosława Kowalczyk (1963-1978) i Barbara Gromek (1978-1993).

Miroslawa Kowalczyk Barbara Gromek

Czytelnictwo i praca na rzecz środowiska

Przez wszystkie lata działalności na Kozinach biblioteka starała się oddziaływać intelektualnie i kulturalnie na środowisko. Wprawdzie nie obyło się bez imprez o charakterze propagandowym i politycznym jak przystąpienie do współzawodnictwa bibliotek na 20-lecie i 30-lecie PRL czy 50. rocznicy Rewolucji Październikowej oraz Roku Leninowskiego, to równoważyły ich ciężar spotkania na różne tematy neutralne związane z literaturą, kulturą i sztuką.

Ważny dla działalności biblioteki był jubileusz 10-lecia. Impreza była okazją nie tylko do podsumowań, ale także podziękowań aktywnym czytelnikom i członkom Koła Przyjaciół Biblioteki. W części artystycznej zgromadzeni wysłuchali monodramu w wykonaniu Kazimierza Borowca na podstawie książki Tadeusza Nowaka A jak królem, a jak katem będziesz.

Jubileusz biblioteki Jubileusz biblioteki

Na spotkaniach z czytelnikami w bibliotece gościli m.in. pisarze: Horacy Safrin, Władysław Rymkiewicz, Tadeusz Papier, Wanda Karczewska, Ziemowit Skibiński, Jerzy Jarmołowski, Zdzisław Konicki, aktorzy: Leon Niemczyk, Andrzej Maj, Wojciech Siemion, Alina Kulikówna, redaktorzy: Bartosz Janiszewski, Eugeniusz Iwanicki, Jerzy Urbankiewicz, muzycy: Henryk Debich, a także ludzie książki: Izabela Nagórska, Michał Kuna.

Do ciekawych imprez należały odczyty organizowane dla członków Pracowniczych Ogrodów Działkowych im. Montwiłła Mireckiego np. Owady pożyteczne czy te późniejsze (dla czytelników biblioteki), z cyklu Warzywa, owoce a zdrowie prowadzone przez Janinę Gajewską.

Wśród czytelników była duża liczba osób zainteresowanych poezją, to dla nich odbywały się wieloletnie spotkania z młodymi twórcami np. Bożeną Pawełczyk, Tadeuszem Wibigiem, Olgą Brzezińską, Krystyną Kondek, Małgorzatą Tatianą Skwarek – niejednokrotnie związanymi z łódzką grupą literacką Centauro.

Wpis do kroniki Zdziaława Konickiego Wieloletnia współpraca ze świetlicą Pracowniczych Ogrodów Działkowych polegała na organizowaniu pogadanek, odczytów, imprez związanych z obchodami świąt okolicznościowych np. Międzynarodowego Dnia Kobiet i innych rocznic. I tak np. z okazji 550-lecia nadania Łodzi praw miejskich odbyło się spotkanie ze Zdzisławem Konickim, po którym został charakterystyczny wpis autora.

W Kole Przyjaciół Biblioteki skupionych było wiele osób o pasjach społecznikowskich. Byli to m.in. Alicja Rakowska, Eugenia Glinkowska i Jan Ruxer. Włączali się oni w prace kulturalnooświatowe, nadawali też ton tej działalności. Przykładem może być wieczór wspomnień Jana Ruxera, uczestnika obrony Warszawy w 1939 r.

Czlonkowie KolaWieczór Kola

Koło rozpadło się w 1981 r. W większości bibliotek stali czytelnicy zaczęli odchodzić od sformalizowanych struktur działalności społecznej, także z racji wieku, a młodych nie udało się zainspirować do tej formy działalności. Ponadto szły nowe czasy…

Gdy zawiał wiatr historii…

Pierwszy okres lat dziewięćdziesiątych, był dalszym czasem reorganizacji sieci i przyglądaniem się rozmieszczeniu poleskich bibliotek. Nie udało się pozyskać odpowiednich lokali na Retkini, a w rejonie osiedla działały placówki przy ul. Długosza 7/9, ul. Zielonej 77 oraz w pobliskim osiedlu im. Montwiłła Mireckiego przy ul. Perla 9. Zdecydowano się pozostawić na Kozinach bibliotekę dla dzieci i młodzieży aby nie pozbawiać młodych czytelników dostępu do książki. Księgozbiór 4 Rejonowej Biblioteki Publicznej dla Dorosłych w znacznej części trafił do Dzielnicowej Biblioteki Publicznej przy ul. Długosza oraz do magazynu książek przy ul. Więckowskiego 43/45. Oficjalne, protokolarne zamknięcie biblioteki odbyło się 28 lutego 1993 r.

Na podstawie dokumentów niepublikowanych oprac. JaW